Cka eshte asertiviteti ne te vertete
Shumica e njerezve e ngatrrojne asertivitetin me agresion. Nuk jane as afer. Agresioni detyron. Asertiviteti qarteson. Njeni e injoron personin tjeter. Tjetri i respekton te dy njerezit ne dhome.
Tri stilet e komunikimit:
Pasiv. I vendos te gjith te tjeret perpara. I gjellon mendimet e tua. Thu "Nuk me vjen rende" kur te vjen rende. Thu "Eshte ne rregull" kur nuk eshte ne rregull. Pershtateshe derisa nuk mundesh ma, dhe pastaj ose shperthesh ose zhdukes. Njerezit te pershkrujne si te lehte. Ajo qe nuk e shohin eshte inati qe po nderton nene.
Agresiv. E vendos veten perpara duke i shkelu te gjitheve. I dominon bisedat. Perdor volumin, tonin, ose frikesimin per me e marr ate qe don. Mundet me marr pajtueshmerine, por nuk merr respektin. Njerezit rreth teje ose luftojne ose mbyllen. Asnjeni rezultat nuk eshte lidhje.
Asertiv. E vendos veten ne terrene te barabarte me personin tjeter. I shpreh nevojat qarte. I ndegjon te tyret. E mban poziten pa sulmu. Mundesh me thane jo pa qene i eger. Mundesh me u dallu pa perbuzje. Mundesh me kerkue ate qe don pa faj.
Asertiviteti thote: "Une kam rendesi. Edhe ti. Hajde me e gjete nje zgjidhje." Eshte i vetmi stil qe nderton marredhenie te verteta.
Pse ke veshtiresi me asertivitetin
Nuk ke lind pasiv. Je trenua ne te. Diku ne rruge, ke msu qe me pas nevoja ishte e papershtatshme, qe me fol ishte e rrezikshme, dhe qe puna jote ishte me i mbajtne te tjeret te rehatshem.
Origjina te zakonshme te pasivitetit:
- Ishe paqeruajtesi. Ne familjen tende, dikush ishte i paqendrueshem. Roli yt ishte me i zbute gjerat, me e lexu dhomen, me i mbajtne te gjith te qete. Ke msu qe nevojat e tua krijonin trazira. Keshtu pushove se i pate.
- Je ndeshkue per me fol. Kur e the ate qe doje, te kane thane qe ishe egoist, dramatik, ose i tepert. Mesazhi ishte i qarte: zani yt eshte problem. Keshtu u bere i heshtur.
- Je shperblye per pajtueshmerine. Nota te mira, sjellje e mire, pa probleme. Je lavderuar per me qene i lehte. Ke msu qe vlera jote vinte nga mos-berja e valeve. Keshtu u bere dikush qe kurre nuk e tund barken, edhe kur barka po fundoset.
- E ngatrron asertivitetin me agresion. Sepse i vetmi model i "me fol" qe e ke pa ishte dikush duke bertitur, beson qe cdo drejtperdrjetshmeri eshte armiqesi. Keshtu e shmang plotesisht.
Me e kuptu nga ka ardh modeli nuk te jep leje me e mbajtne. Te jep kontekst. Je trenua me qene pasiv. Mundesh me u trenua me qene asertiv. Eshte aftesi, jo tip personaliteti.
Si me thane jo pa faj
Fjala "jo" eshte nje fjali e plote. Por per shumicen e njerezve, ndjehet si tradheti. Me thane jo ndjehet si me e lene dikend, me qene egoist, ose me ftue konflikt. Keshtu thu po kur mendon jo, dhe pastaj i mban inat personit qe te ka pyete.
Mekanika e nje jo te paster:
- Thuaje drejtperdrejt. "Jo, nuk mundem me e ba ate." Jo "Do te provoj" kur e din qe nuk do ta bash. Jo "Ndoshta" kur mendon kurre. Nje jo e paster eshte e mire sepse eshte e qarte. Nje pergjigje e paqarte e humb kohen e te gjitheve.
- Mos shpjego teper. "Jo, nuk me konvenon." Nuk i detyrohesh nje arsyetim tre-paragrafesh. Sa ma shume shpjegon, aq ma shume fton negociate. Thuaj jo. Pusho se fol.
- Mos kerko falje per kufirin. "Me fal por nuk mundem." Pse po kerkosh falje? Nuk po ban asgje gabim. "Nuk jam i disponueshem per ate" eshte deklarate, jo ofendim. Hiqe faljen.
- Lere parehatsine me ekzistu. Pas qe thu jo, do te jete nje heshtje. Do te ndjehet e rende. Do te dush me e mbylle me terhjeqje ose me zbute. Mos e baj. Ulu ne parehatshmeri. Kalon. Sa ma shume praktikon, aq ma shpejt kalon.
E verteta per fajin: Faji qe e ndien pas te thane jo nuk eshte informacion moral. Eshte pergjigje e kushtezuar. Sistemi yt nervor e ka msu qe jo eshte e barabarte me rrezik. Per cdo here qe thu jo dhe asgja e keqe nuk ndodh, e riprogramon ate shoqerim. Faji zvoglohet. Por vetem nese pushon se i bindesh.
Si me i shpreh nevojat pa kerkue falje
Me pas nevoja nuk te ban nevojtar. Te ban njeri. Por nese ke rrit ne nje mjedis ku nevojat ishin barre, ke msu me i fsheh, me i minimizu, ose me i vesh si sugjerime.
Si duket shprehja pasive e nevojave:
- "A do te ishte e mundun, ndoshta, nese nuk eshte shume e veshtire, qe ti ndoshta te merrje ne konsiderate..." Jo. Shprehe nevojen.
- "E di qe eshte shume me kerkue, por..." Tashme po kerkosh falje para se te kesh kerkue dicka.
- "Nuk eshte pune e madhe, por..." Nese nuk do te ishte pune e madhe, nuk do ta ngrije. Pusho se minimizosh.
- Me dhane aluzione dhe me shpresu qe e kuptojne. Nuk do ta kuptojne. Thuaje.
Si duket shprehja asertive e nevojave:
- "Kam nevoje per ma shume kohe cilsore me ty. Jo si ankese. Si deklarate e sinqerte e asaj qe ka rendesi per mu."
- "Kam nevoje qe te vazhdosh kur thu qe do te bash dicka. Po e humb besimin dhe kjo me shqeteson."
- "Kam nevoje per hapesire kete fundjave. Nuk po terhiqem. Po kujdesem per veten qe te mundem me u paraqit ma mire."
- "Kam nevoje per njohje kur baj dicka per kete familje. Jo lavderim. Thjesht njohje."
Vrejte modelin. "Kam nevoje" e pasuar me gjane specifike. Pa falje. Pa tampon. Pa tridhjete sekonda pastrim te fytes para se te arrish ne pike. Mundesh me qene i ngrohte ndersa je i drejtperdrejte. Mundesh me qene i mire ndersa je i qarte. Ato gjera nuk jane te kunderta.
Si me e mbajtne poziten nen presion
Me thane jo eshte hapi i pare. Me e mbajtne poziten kur dikush shton kundra eshte testi i vertete. Sepse do te shtyjne kundra. Njerezit qe jane msu me ty duke pershtatu nuk festojne kur papritmas ke kufij. Eskalojne.
Taktika te zakonshme shtytjeje:
- Fajsime. "Pas gjithe asaj qe kam ba per ty, keshtu me trajton." Kjo eshte leveze emocionale. Eshte dizajnuar me te ba te ndihesh si njeri i keq per ate qe ke nje kufi. Mos bie ne grack.
- Inat. Behen te larte. Behen intensiv. Mesazhi eshte: "Nese e mban kete kufi, do te te kushtoje." Qendro i qete. Inati eshte presion. Presioni funksionon vetem nese dorzohesh.
- Perbuzje. "Po e teprosh." "Nuk eshte aq serioze." Kjo e minimizon nevojen tende per me e ba ma te lehte per me e injorua. Mos argumento a eshte e vlefshme nevoja jote. Eshte. Vazhdo.
- Terhjeqje. Behen te ftohte. Terhiqen. Te ndeshkojne me heshtje. Kjo eshte dizajnuar qe cmimi i kufijet tend te ndjehet ma i larte se cmimi i dorheqjes. Leri me u terhjeq. Kufiri yt nuk eshte i kushtezuar nga aprovimi i tyre.
Teknika e diskut te thyme. Kur dikush shton kundra, perserite kufirin tend. I qete. Pa shtjellim. "E kuptoj qe je i frustruar. Pergjigja ime eshte ende jo." "E ndegjon cka po thu. Ende kam nevoje per kete." "E di qe nuk eshte ajo qe doje. Nuk po e ndrysoj poziten." Thuaje nje here. Nese shtyjne, thuaje perseri. Te njejtat fjale. I njejti ton. Pastaj pusho se angazhohesh me argumentin. Nuk po debaton. Po informon.
Me e mbajtne poziten nuk eshte me fitu. Eshte me ia tregue vetes qe nevojat e tua nuk jane te negociueshme bazuar ne nivelin e rehatsise se dikujt tjeter.
Me e ndertu asertivitetin si praktike ditore
Nuk behesh asertiv ne momentet e medha. Behesh asertiv duke prakitku ne ato te voglat. Cdo dit te jep dhjetera mundesi me prakitku te thuash ate qe mendon.
Ide per praktike ditore:
- Shprehe nje preference. Kur dikush te pytet ku don me hange, thuaj ku don me hange. Jo "Nuk me intereson, cka don ti." Ke nje preference. Thuaje.
- Korrigjo nje gabim te vogel. Kur porosia eshte gabim ne restorant, ktheje mbrapsht. Me edukat. Pa faj. Ky eshte asertiviteti ne formen ma te thjesht.
- Shpreh mospajtim. Kur dikush thote dicka qe nuk pajtohesh, thuaje. Jo per me u grindu. Thjesht per me qene i sinqerte. "E shoh ndryshe." Tri fjale. Bota nuk maron.
- Pusho se shpjegon teper. Heren tjeter qe refuzon dicka, jep nje fjali. Pastaj ndalo. Pa fjali te dyte. Pa arsyetim. Vrejte sa e parehatshem ndjehet heshtja. Ulu ne te gjithsesi.
- Kontrollo gjuhen tende. Zevendeso "Me fal por" me "Kam nevoje." Zevendeso "A do te ishte ne rregull nese" me "Do ta baj." Zevendeso "Nuk me vjen rende" me "Do te preferoja." Ndryshime te vogla ne gjuhe krijojne ndryshime te medha ne si e pervjesh veten.
Asertiviteti nuk eshte buton qe e ndez. Eshte muskel qe e nderton. Heren e pare qe thu jo qarte, do te ndjehet terruese. Heren e dhjete, do te ndjehet e parehatshem. Heren e njiqindte, do te ndjehet si kush je.
Pusho se kerkosh leje per me pas nevoja. I ke. Thuaji. Njerezit e duhun nuk do te largohen. Ata te gabuarit do te largohen. Dhe kjo eshte poenta.
